Een flink deel van de wereldeconomie lijkt verslaafd aan overheidstimulering a la Keynes. De houbaarheid van dit beleid is echter beperkt.

Keynes is populair, getuige een artikel in Trouw dit weekend. In artikelen die ik op internet volg, wordt vaak beweerd dat de ideeën van Keynes "fout" zijn. Stimulering van de economie door de overheid in tijden van recessie of crisis zou ongewenst zijn (Ludwig von Mises aanhangers). Zelf ben ik het daar eigenlijk mee eens. Toch is Keynes de laatste 10 jaar terug van weggeweest in het economische beleid van met name de VS en Engeland.
De vrees die in veel artikelen die ik las doorklonk, was het risico op hyperinflatie, een te grote geldgroei bij een krimpende economie, gepaard gaand met grote prijsstijgingen. Als je goud als leidraad neemt, dan is er inderdaad sprake van grote inflatie de afgelopen jaren. Gemeten in euro en dollar stagneren de westerse beurzen al 10 jaar, sinds 2000, en groei betaat hier dus alleen op
papier.

Wonderlijk genoeg is er ondanks de grote geldgroei in met name 2008, en rentestanden van 0% nog altijd geen sprake is van grote prijsstijgingen van levensmiddelen (tenminste, in Europa). Het kamp van stagflatie-profeten is dan ook goeddeels verstomd.
Desalniettemin is de prijs van Brent-olie in $ 400% gestegen sinds 2004. En zijn de voedselbanken in Nederland als paddenstoelen uit de grond geschoten.

Mijn indruk is dus dat het algemene prijspeil tot nu toe (sinds de paniek en beursval van 2008) niet  gestegen is vanwege de vraaguitval tijdens de recessie. Mensen worden werkloos en hebben minder te besteden, heel simpel, waardoor prijzen dalen of gelijkblijven, ondanks de grote inflatie.
In 2008 piekte de inflatie in de VS nog op 9% (officieel getal 5.6%) en 4.1% in Europa. Nu het einde van de huidige neerwaarste cyclus in zicht lijkt - de werkloosheid stabiliseert - verwacht ik dat prijzen weer snel zullen gaan stijgen, puur vanwege de grote inflatie in 2007/2008: M3 in EU piekte op 12%, die van de VS op 17%, en China zat afgelopen jaar op 28%, bij een economische groei van 8%. De prijzen moeten wel gaan stijgen. Als de politiek vanwege de schuldenlasten de rente laaghoud zullen de prijzen erg hard gaan stijgen, en wordt de recessie vervolgd. En ditmaal met overheden die een schuld hebben van tegen de 100% van het BBP (VS, Engeland, deel van de EU-landen). Gewone mensen zullen snel armer worden, en ditmaal zal de overheid niet te hulp kunnen schieten met nog meer schuld en geld. Als zij dat wel doet zal de prijs astronomisch zijn: totale devaluatie van de munt, en depressie, zowel wat betreft handel als het sentiment van de verarmde bevolking: wantrouwen jegens het bestuur en toenemende onrust. Als dit punt bereikt wordt, zal Keynes snel weer in de prullenbak verdwijnen. Keynes idee van overheidsstimulering tijdens recessie is denk ik als alcohol: gebruik met mate. Een beetje is nuttig, helpt inderdaad een recessie wat te verzachten, maar teveel of een verslaving leidt to de ondergang van de economie. De VS en Engeland zitten voor wat betreft monetair beleid al in de gevarenzone.